ABD-İran gerilimi küresel piyasalarda tedirginlik yaratırken Brent petrol 80 doları aştı. Fed tutanakları ve IMF raporu da piyasaların gündeminde.
ABD ile İran arasındaki askeri gerilim, Orta Doğu’da jeopolitik risk algısını artırarak küresel piyasalarda tedirginliğe yol açtı. ABD Başkanı Donald Trump’ın İran ile anlaşma istemediğini belirtmesi ve ABD güçlerinin İran’a yönelik saldırılar düzenlemesi, piyasalardaki oynaklığı yükseltti.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran’a yönelik ek saldırı turunu tamamladığını ve yaklaşık 90 askeri hedefi vurduğunu duyurdu. Bu gelişmelerin ardından Trump, İran’ın ABD ile anlaşma yapmayı çok istediği yönünde açıklamalarda bulunarak jeopolitik kaygıları bir nebze azalttı.
Jeopolitik risklerin devam etmesi, petrol fiyatlarında hızlı yükselişlere neden oldu. Brent petrolün varil fiyatı, 22 Haziran’dan bu yana ilk kez 80 dolar seviyesini gördü. Dünya enerji piyasaları için kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’ndan geçen tanker sayısında belirgin bir düşüş yaşandı. Önceki gün 14 tanker geçerken, dün bu sayı 7’ye indi. Bu durum, bölgedeki artan risklerin enerji taşımacılığını olumsuz etkilediğini gösteriyor.
Analistler, boğazdaki gemi hareketliliğini farklı platformlardan takip ettiklerini ve bazı gemilerin sinyalizasyon sistemlerini kapatarak seyretmesi nedeniyle veri farklılıkları olabileceğini belirtti. Bu durum, petrol tedarik güvenliği konusunda belirsizlikleri artırıyor.
ABD Merkez Bankası (Fed) tarafından yayımlanan tutanaklar, enflasyonun yüksek seyretmesi durumunda faiz artırımı olasılığını gündeme getirdi. Yetkililerin çoğunluğu, yapay zeka kaynaklı talep artışı, Orta Doğu’daki savaş veya tarife etkileri nedeniyle enflasyonun düşmemesi halinde faizlerin yükselebileceği görüşünü paylaştı. Tüm yetkililer son toplantıda politika faizinin mevcut seviyede korunmasını destekledi.
Uluslararası Para Fonu (IMF), küresel ekonomik büyüme tahminini bu yıl için yüzde 3,1’den yüzde 3’e düşürdü. IMF raporunda Türkiye ekonomisinin bu yıl yüzde 2,9, gelecek yıl ise yüzde 3,6 büyümesinin beklendiği belirtildi.
Yükselen petrol fiyatlarının enflasyon endişelerini artırması, merkez bankalarına yönelik şahin duruş beklentilerini güçlendirerek altının ons fiyatında baskı oluşturdu. Altının onsu dün yüzde 0,7 düşüşle 4 bin 77 dolara geriledi ve bu düşüşü üçüncü işlem gününe taşıdı. Yeni işlem gününde de altının onsu 4 bin 67 dolardan alıcı buluyor.
ABD’de 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,58’e yükselirken, dolar endeksi 100,9 seviyesinde yatay seyrediyor. Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,5 düşüşle 78,6 dolarda bulunuyor. Bu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 0,28 ve Dow Jones endeksi yüzde 1,09 düşerken, Nasdaq endeksi yüzde 0,2 yükseldi. ABD’de endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.
Avrupa borsaları, Orta Doğu’daki gerilimlerin tırmanabileceği endişeleri ve Trump’ın ticaret açıklamaları nedeniyle satıcılı bir seyir izledi. Petrol fiyatlarındaki yükselişler enflasyon risklerini artırarak bölge piyasalarındaki düşüşlerde etkili oldu. İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 1,66, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 2,18, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 2,23 ve İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 1,22 geriledi.
Asya borsalarında ise Japonya hariç satış ağırlıklı bir seyir gözlemlenirken, yarı iletken sektöründeki toparlanma eğilimi dikkati çekti. Çin’de enflasyon beklentilerin altında kalarak yüzde 1 olarak açıklandı. Kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,4 yükselirken, Güney Kore, Çin ve Hong Kong borsaları geriledi.
Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi günü yüzde 2,12 değer kaybederek 14.189,96 puandan tamamladı. Dolar/TL, bankalararası piyasada 46,8710 seviyesinden işlem görüyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, NATO Zirvesi’nin ardından yaptığı açıklamada, zirveye tüm müttefiklerin lider düzeyinde katılımının Türkiye’ye duyulan güvenin bir göstergesi olduğunu belirtti.
